00:00
01:00
02:00
03:00
04:00
05:00
06:00
07:00
08:00
09:00
10:00
11:00
12:00
13:00
14:00
15:00
16:00
17:00
18:00
19:00
20:00
21:00
22:00
23:00
00:00
01:00
02:00
03:00
04:00
05:00
06:00
07:00
08:00
09:00
10:00
11:00
12:00
13:00
14:00
15:00
16:00
17:00
18:00
19:00
20:00
21:00
22:00
23:00
Ուղիղ եթեր
09:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
09:23
5 ր
Ուղիղ եթեր
09:28
31 ր
Ուղիղ եթեր
10:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
10:07
51 ր
Ուղիղ եթեր
11:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
13:00
5 ր
Ուղիղ եթեր
14:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
17:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
18:00
7 ր
Աբովյան time
ԵԱՏՄ-ից դուրս գալը ՀՀ-ի համար տնտեսական ինքնասպանություն կլինի․ պոդկաստի հյուրը տնտեսագետ Թաթուլ Մանասերյանն է
18:15
43 ր
Ուղիղ եթեր
19:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
09:00
6 ր
Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան
Չեմ հավատում, որ Փաշինյանն անկեղծ է եղել․ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան
09:08
6 ր
Արթուր Խաչիկյան
Արևմուտքը Հայաստանին հստակ ասել է, որ անվտանգության երաշխիքներ չի տրամադրում. Արթուր Խաչիկյան
09:15
9 ր
Ուղիղ եթեր
09:30
6 ր
Ուղիղ եթեր
09:37
23 ր
Ուղիղ եթեր
10:00
8 ր
Ուղիղ եթեր
Ուրիշ նորություններ
10:08
20 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
11:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
13:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
14:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
17:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
18:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
19:00
46 ր
ԵրեկԱյսօր
Եթեր
ք. Երևան106.0
ք. Երևան106.0
ք. Գյումրի90.1

Զվարթնոցից մինչև Մոսկվա. ի՞նչը կպահպանի պետությունը

© GooddaysСтарый терминала международного аэропорта Звартноц
Старый терминала международного аэропорта Звартноц - Sputnik Արմենիա
Բաժանորդագրվել
ՀՀ մշակույթի փոխնախարարը տեղեկացրել է, որ փորձագիտական հանձնաժողովը միաձայն կողմ է քվեարկել Երևանի յոթ կառույցներ պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցուցակում ընգրկելու առաջարկին։ Դա երկար սպասված հայտարարություն էր, ու եթե հաշվի առնենք որոշ նրբություններ, կարելի է ասել` հետաքրքիր։

ՀՀ մշակութի փոխնապարար Տիգրան Գալստյանը Facebook–ի միջոցով տեղեկացրել է, որ փորձագիտական հանձնաժողովը միաձայն կողմ է քվեարկել Երևանի յոթ կառույցներ պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցուցակում ընգրկելու առաջարկին։

Кессоны. Потолок кинотеатра Россия в Ереване. 1979. Архитекторы Г. Г. Погосян, А. А. Тарханян, С. Е. Хачикян и др. - Sputnik Արմենիա
«Ռոսիա» կինոթատրոնի ներկան. ինչու են գերմանացի ճարտարապետները հոտնկայս ծափահարել հայերին

Ահա թե որ կառույցների բախտն է բերել. «Զվարթնոց» օդանավակայանի հին մասնաշենքը, «Ռոսիա» («Այրարարատ») կինոթատրոնը, «Մոսկվա» կինոթատրոնի ամառային դահլիճը,  «Հրազդան» մարզադաշտը, Երևանի մետրոպոլիտենի «Հանրապետության հրապարակ» կայարանը, Երևանի մետրոպոլիտենի «Երիտասարդական» կայարանը, «Գաֆեսճյան» ժամանակակից արվեստի կենտրոնը:

Երևանցիները հոգոց կհանեն ու կնշեն, որ ցուցակից բացակայում է Երիտասարդության պալատը. քանդել են։ Շենքը մինչև լավ ժամանակները «չձգեց»։ Եղածն եղած է, բացի այդ Երևանը կորցրել է բազում այլ կառույցներ, որոնք, հնարավոր է, ավելի քիչ  ծավալ ունեին, բայց ոչ պակաս նշանավոր էին։ Սակայն հիմա  պոստֆակտում բողոքելու իմաստ չկա…

Փակագծերում նշենք, որ երկու դեպքում «սկզբնական տեսքի» մասին նշում կա, ու առաջ անցնենք։

Երկրի Սահմանադրության համաձայն` մշակութային ու պատմական հուշարձանները, և մշակութային այլ արժեքները պետության պահպանության տակ են գտնվում։ Այդպիսի հուշարձան են ճանաչվում միայն անշարժ կառույցները, որոնք գիտական, գեղարվեստական կամ այլ մշակութային արժեք ունեն, դրանց համալիրները կամ պատմականորեն դրանց հետ կապված տարածքները, դրանք կազմող տարրերը ու հնագիտական, գեղարվեստական, արձանագրական, ազգագրական բնույթի հատվածները, պատմամշակութային ու բնապատմական արգելոցները, հիշարժան վայրերն այնկախ պահպանվածության աստիճանի:

Пожар в здании гостиницы Двин - Sputnik Արմենիա
Բարդ ճակատագրով երևանյան «մոխրոտը» կամ ինչ կլինի նոր հին «Դվինի» հետ

Այստեղ հիշենք «սկզբնական տեսքի» մասին. Գալստյանի ներկայացրած ցանկում այդպիսի ճշտում է արվում «Ռոսիա» կինոթատրոնի և «Հանրապետության հրապարակ» մետրոյի կայանի վերաբերյալ։ Հավելենք, որ հուշարձքանները ճանաչվում են «դրանց կամ պատմականորեն դրանց հետ կապ ուենցող տարածքի հետ» ու հարցնենք` ի՞նչ կարող է դա նշանակել կինոթատրոնի ու կայարանի դեպքում։

Արդյո՞ք դա նշանակում է, որ այդ օբյելկտների արտաքին տեսքն ու պատմականորեն դրանց հետ կապված տարածքը պետք է սկզբնական տեսքի բերել, այն տեսքի, որը դրանք ունեցել են շահագործման հանձնելու ժամանակ։

Եթե այո, ապա «Հանրապետության հրապարակ» կայարանից պետք է ապամոնտաժել նոր  տեղադրված հուշարձանը. այն մեծ քննադատության է արժանացել։ Կինոթատրոնի դեպքում էլ ավելի բարդ է. այն վերակառուցվել ու վերափոխվել է, դրան առևտրի կենտրոնների ու էլի Աստված գիտի ինչի շենքեր են կցել, այնպես որ կառույցն իր սկբնական տեսքի համեմատ անճանաչելիորեն փոխվել է։

Մի՞թե պետք է ապամոնտաժեն երևանյան Rossia Mall–ն ու ապակե, երկաթե ու այլ շինություններ։ Շինությունները կարող են ապամոնտաժել. դրան դեռ կարելի է հավատալ, իսկ առևտրի կենտրոնի դեպքում մի քիչ կասկածում եմ։ Լավ, առևտրի կենտրոնը մի կողմ թողնենք, իսկ ի՞նչ անենք «սկզբնական տեսքի» հետ։

Художник-резчик по камню Грачья Степанян и главный архитектор города Еревана, лауреат Государственной премии СССР Джим Торосян - Sputnik Արմենիա
Ջիմ Թորոսյանի հանճարը. նա նոր կառույցների համար հին շինությունները չէր քանդում

Ու ի՞նչ անել արձանի հետ. այն շատ հարգարժան մարդու պատվին է դրված։ Ապամոնտաժե՞լ։ Իսկ երբ տեղադրում էին, հասարակության ու մասնագտեների կարծիքին հակառակ հույս ունեին, որ կայարանը պետականի կարգավիճակ չի ստանա։ Հիմա նո՞րից պետք է ցանկապատեն կենտրոնի մի մեծ հատված, աղմկոտ ու փոշոտ աշխատանքներ անե՞ն։ Ու այդ ամենը մի երկու ամիս, մեզ մոտ ավելի արագ չի լինում, մեզ մոտ Փակ շուկայի մոտի 150 մետր թունել–ճանապարհի վերանորոգումն արդեն չորրոդ ամիս է շարունակվում է, միաժամանակ սահմանափակվում  է առանց այդ էլ գերբեռնված կենտրոնական պողոտայի երթևեկությունը։

Եվս մեկ հարց. ինչքան փորձեցի` ոչ մի տեղ պատասխան չգտա. այդ ի՞նչ փորձագիտական հանձնաժողով է այդ որոշումը կայացրել, ու՞մ համար է կայացրել, ու՞մ է այն հաշվետու (ըստ տրամաբանության` մշակույթի նախարարությանը) ու փորձագետներից հենց ո՞վ է մասնակցել հանձնաժողովի աշխատանքին։

Улица Абовяна 8. Старый Ереван - Sputnik Արմենիա
Հին Երևանի կանգուն վկաները. Հնդեվրոպական հեռագրային կապի հեռագրատունը

Կարելի է մի հաստ գիրք կազմել պատմության և մշակույթի այն հուշարձանների անվանումներից, որոնք անկախության տարիներին անհետացել են քաղաքից կամ որոնք հենց այս պահին ոչնչացման իսկական վտանգի տակ են։

Լավ է, որ պետությունը պահպանելու է այդ յոթ կառույցները։ Սակայն կրկնեմ, որ հենց նույն «Ռոսիա» կինոթատրոնը անճանաչելի  է դարձել, արձանով մետրոյի կայարան էլ արդեն այլ կայարան է։ Հետո էլ, մենք հասկանում ենք, որ մի հանձնաժողովը կարգավիճակ է շնորհել, մյուսը կարող է հանգիստ, առանց աչքը թարթելու չեղարկել այդ կարգավիճակը։ Նախադեպեր եղել են։

Թեև ուզում եմ հուսալ, որ այդպես չի լինի։

Լրահոս
0