https://arm.sputniknews.ru/20260102/bzhshkakan-apahvovagrutjun-erekhaneri-npast-qeshbeq-inch-e-pvokhvum-hajastanum-2026-ic-97336007.html

Բժշկական ապահովագրություն, երեխաների նպաստ, քեշբեք. ինչ է փոխվում Հայաստանում 2026-ից

Բժշկական ապահովագրություն, երեխաների նպաստ, քեշբեք. ինչ է փոխվում Հայաստանում 2026-ից

Sputnik Արմենիա

Sputnik Արմենիան անդրադարձել է այն հիմնական փոփոխություններին, որոնք սպասվում են 2026 թվականին երկրի սոցիալ-տնտեսական կյանքում․ համընդհանուր առողջապահական... 02.01.2026, Sputnik Արմենիա

2026-01-02T20:20+0400

2026-01-02T20:20+0400

2026-01-02T20:20+0400

առողջության ապահովագրություն

թոշակ

անկանխիկ վճարում

բռնի տեղահանված

նպաստ

երեխա

https://cdn.am.sputniknews.ru/img/272/41/2724141_0:433:5184:3349_1920x0_80_0_0_65258775451788c13fd01671ce5c6137.jpg

ԵՐԵՎԱՆ, 2 հունվարի — Sputnik. 2026-ի հունվարի 1-ից Հայաստանում ներդրվում է համընդհանուր բժշկական ապահովագրություն։ Մինչ հասարակ քաղաքացիներին ու բիզնեսին փորձում են բացատրել դրա բոլոր մանրամասները, չմոռանանք նաև մի շարք այլ, նույնպես կարևոր փոփոխությունների մասին։ Ամեն ինչի մասին՝ ըստ հերթականության:Բժշկական ապահովագրություն2026-ից Հայաստանում կսկսվի համընդհանուր բժշկական ապահովագրության փուլային ներդրումը։ Հաջորդ տարի այն պարտադիր կդառնա 18 տարեկանից ցածր և 65 տարեկանից բարձր, սոցիալապես անապահով և հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար (այդ կատեգորիաների համար վճարումն իրականացնում է պետությունը-խմբ․): Ապահովագրություն ստանում և վճարում են նաև այն անձինք, ովքեր ամսական ավելի քան 200 հազար դրամ եկամուտ են ստանում (աշխատավարձով և ոչ միայն)։ 2027-ին պարտադիր ապահովագրությունը կընդգրկի մինչև 200 հազար դրամ եկամուտ ունեցող քաղաքացիներին, իսկ 2028-ին՝ երկրի մնացած բնակչությանը, այդ թվում՝ ֆերմերային տնտեսություններին։ Ապահովագրական պոլիսի արժեքը կկազմի տարեկան 129 600 դրամ կամ ամսական 10 800 դրամ:Արտոնյալ խմբերում չընդգրկված քաղաքացիները ապահովագրության մի մասը կվճարեն զինծառայողների կյանքի և առողջության ապահովագրության հիմնադրամին վճարումների կրճատման հաշվին: Այս վճարումները կվերադառնան այն մակարդակին, որը եղել է մինչև 2021-ը՝ 1000 դրամ՝ անկախ աշխատավարձից։ Կառավարության հավաստմամբ՝ հիմնադրամում բավարար միջոցներ կան զինծառայողներին և նրանց ընտանիքներին վճարումներ կատարելու համար: Ապահովագրավճարների մի մասը կարող է վճարվել նաև այսպես կոչված սոցիալական վարկերից (կրթության և առողջապահության ծախսերի մի մասի վերադարձ այն քաղաքացիներին, ովքեր լրացրել և ստորագրել են եկամուտների հայտարարագիրը): Այս հարցերի մասին առավել մանրամասն՝ այստեղ:Սա դեռ ամենը չէ, ինչ պետք է իմանալ ապահովագրության մասին: Ապահովագրական պոլիսը ծածկելու է ամենատարածված հիվանդությունների և վնասվածքների բուժման որոշակի մասը (յուրաքանչյուր դեպքում շեմը տատանվում է): Բացի այդ, քաղաքացիները պարտադիր՝ ապահովագրության սառեցման սպառնալիքի տակ, պետք է անցնեն մի շարք բուժզննումներ (կանխարգելիչ բուժման համար)։ Այս բոլոր մանրամասներին ծանոթանալու համար հարկավոր է հետևել առողջապահության նախարարության հրապարակումներին:Քեշբեքեր ոչ միայն թոշակառուների համա՞ր2026-ից թոշակառուների համար կաճի քեշբեքը (անկանխիկ գնումների մասնակի վերադարձ, բացառությամբ կոմունալ վճարումների)։ Այժմ այն կազմում է կենսաթոշակի 12%-ը, բայց ոչ ավելի, քան 6 հազար դրամ։ Նոր տարվանից քեշբեքը կկազմի 20%, բայց ոչ ավելի, քան 10 հազար դրամ: Կոմունալ ծառայությունների համար այն նախկինի նման չի գործի։Կարևոր մանրամասն. կառավարությունը բազմիցս հայտարարել է, որ եկող տարվանից 2% քեշբեք կգործի նաև ArCa լոկալ վճարային համակարգի քարտերից բոլոր օգտվողների համար: Ավելին, թոշակառուների համար այն կավելացնի վերը նշված 20%-ը։ Այսպիսով, կենսաթոշակառուները կստանան 22% վերադարձ, իսկ մնացածը՝ 2% (կգանձվի միայն ArCa քարտերից):Բայց բանն այն է, որ թոշակառուների համար 20% քեշբեքը կառավարությունն արդեն հաստատել է նոյեմբերին, իսկ 2% ընդհանուրը՝ միայն տարեվերջին։ Գուցե դա է պատճառը, որ որոշ բանկեր, ամեն դեպքում, մինչև տարեվերջ դադարեցրել են նոր ArCa քարտերի տրամադրումը։Անշարժ գույքի հարկ2026-ին վերջին անգամ կբարձրանա անշարժ գույքի հարկը։ Նոր դրույքաչափերը ուժի մեջ են մտել 2021-ից և, ինչպես կանխատեսվում էր, մի քանի անգամ կբարձրանան (ավելի շատ՝ Երևանի կենտրոնում, ավելի քիչ՝ ծայրամասերում)։ Բնակիչներին հարմարվելու ժամանակ տալու համար նոր հարկային դրույքաչափերը չեն ներդրվել միանգամից, այլ փուլ առ փուլ․ 2021-ին՝ լրիվ դրույքաչափի 25%-ով, 2025-ին՝ 75%-ով և 2026-ին՝ 100%-ով։Հարկը հաշվարկվում է ըստ բանաձևի, որը հաշվի է առնում գոտիավորումը (Երևանը և հանրապետությունը բաժանվում են 20 գոտիների՝ քաղաքի կենտրոնից մինչև հեռավոր գյուղեր), ինչպես նաև շենքի պարամետրերը (բնակարանի հարկ, առաստաղի բարձրություն, շենքի տարիք): Եթե օրինակ վերցնենք Հարավ-արևմտյան զանգվածում 80 քմ մակերեսով երեք սենյականոց բնակարանը, ապա դրա կադաստրային արժեքը (որի հիման վրա հաշվարկվում է հարկը) մոտավոր հաշվարկով կարող է կազմել մոտ 21 մլն դրամ (մոտ 55 հազար դոլար)։ Նման բնակարանի հարկը 2025-ին կազմել է տարեկան մոտ 12 հազար դրամ, 2026-ից այն կաճի մինչեւ 16 հազար։ Ենթադրվում է, որ հետագայում հարկը չի բարձրանա։Տաքսու տուրքԿաճեն նաև տաքսիների տուրքերը, որոնք ներդրվել են 2024-ի սեպտեմբերին՝ 2%-ի չափով կանխիկ վճարման դեպքում և 1,5%-ի չափով՝ անկանխիկ վճարման դեպքում։ 2025-ի հունվարի 1-ից դրանք աճել են մինչև 3,5% և 2,5%, իսկ 2026-ի հունվարի 1-ից դրանք կաճեն համապատասխանաբար մինչև 5% և 4%։ Տուրքերը վճարում է ոչ ուղևորը. հավելվածն ավտոմատ կերպով դրանք վերագրում է ուղևորության արժեքին և փոխանցում հարկային ծառայությանը: Ըստ օրենքի, բոլոր տաքսիստները պետք է միացված լինեն կամ ինչ-որ հավելվածի, կամ ուղղակիորեն հարկային ծառայության հարթակին, բայց գործնականում դրան առանձնապես չեն հետևում, քանի որ գրեթե ոչ ոք «ոչ առցանց» տաքսուց արդեն չի օգտվում:Նպաստ Արցախից բռնի տեղահանվածների համարՂարաբաղից բռնի տեղահանված ընտանիքների սոցիալական աջակցությունը կերկարաձգվի 6 ամսով՝ մինչև 2026-ի հունիսի 15-ը: Ամսական 30 հազար դրամ օգնություն կարող են ստանալ մինչև 18 տարեկան երեխաները, ուսանողները (այդ թվում՝ մասնագիտական ուսումնարանների և քոլեջների), թոշակառուները (63 տարեկան և բարձր), ինչպես նաև կերակրողի կորցրած ընտանիքի անդամները, առաջին կամ երկրորդ խմբի հաշմանդամություն ունեցող քաղաքացիները։Օգնության չափն անցյալ տարի կազմել է 50 հազար դրամ մեկ անձի համար, 2025-ի ապրիլից հունիս՝ 40 հազար դրամ, իսկ հուլիսից դեկտեմբեր՝ 30 հազար դրամ։ Կշարունակվեն նաև բնակարանների սուբսիդիաները (բնակարանի կամ առանձնատան ձեռքբերում, առանձնատան կառուցում կամ հիփոթեքի մասնակի մարում)։ Այս ծրագիրը մեկնարկել է 2024-ին և իրականացվում է երեք փուլով՝ մինչև 2029-ը:Մասնավորապես, 2026-ից սկսած կարող են դիմել երկու կամ ավելի երեխա ունեցող ընտանիքները (բոլոր տեսակի բնակարանների համար) և մեկ երեխա ունեցող ընտանիքները (միայն մասնավոր տան կառուցման համար նախատեսված հիփոթեքային վարկերի համար): Ընտանիքի մեկ անդամի (ներառյալ երեխաներին) աջակցության չափը տատանվում է 2-ից մինչև 5 միլիոն դրամ (13,000 դոլար)՝ կախված բնակավայրից (հեռավոր քաղաքներում և գյուղերում օգնության չափը ավելի բարձր է, իսկ Երևանում այն ​​չի տրամադրվում):Պետական ​​օգնություն անհույս վարկառուներին2026-ի փետրվարի 1-ից կդադարեցվի անհուսալի վարկառուների աջակցության հայտերի ընդունումը։ Ծրագիրը մեկնարկել է 2025թ. փետրվարի 1-ին և նախատեսված էր 3 տարի և ավելի ժամկետանց վարկ ունեցող ֆիզիկական անձանց համար: Օգնություն ստանալու համար վարկի մայր գումարի պարտքը չպետք է գերազանցի 1 մլն դրամը: Մեկ այլ պայման է գրանցված աշխատող լինելը։ Պարտքը մարելուն ուղղվում է քաղաքացու եկամտահարկը (20%) և նրա աշխատավարձի 20%-ը (պարտքի բռնագանձման դեպքում ստանդարտ դրույքաչափի 50%-ի փոխարեն)։ Պետք է մարել ամբողջ մայր գումարը՝ գումարած առնվազն 20% տոկոսագումար՝ տույժերի և տուգանքների տեսքով (կարող է ավելի շատ լինել՝կախված բանկի հայեցողությունից):Մի քանի ամիս շարունակ օգնության խնդրողների թիվը չափազանց ցածր է եղել. սեպտեմբերի սկզբի դրությամբ վերը նշված կատեգորիաներին պատկանող մոտավորապես 218,000 մարդկանցից դիմել էր ընդամենը 5,700-ից մի փոքր ավելին: Այնուամենայնիվ, չմոռանանք մեր «հին ու բարի» սովորության մասին՝ ամեն ինչ թողնել վերջին րոպեին:Էլեկտրոնային աշխատանքային պայմանագրերԱյստեղ էլ նշենք, որ 2026-ի հունվարի 1-ից Հայաստանում աշխատանքային պայմանագրերը հնարավոր կլինի կնքել միայն էլեկտրոնային եղանակով։ Աշխատանքի և առողջապահության տեսչությունը դրանց հասանելիություն կունենա, ինչը կօգնի ստուգումների ժամանակ:Երեխայի ծննդյան նպաստների փոփոխություն2026-ի սեպտեմբերի 1-ից Հայաստանում կփոխվի երեխաների ծննդյան և խնամքի նպաստների համակարգը։ Առայժմ առաջին և երկրորդ երեխայի ծննդյան նպաստը կազմում է 300-հազարական դրամ, երրորդ և չորրորդ երեխայի ծննդյան նպաստը՝ 1-ական մլն դրամ, հինգերորդ և հաջորդ երեխայի ծննդյան նպաստը՝ 1,5-ական մլն։ Հաջորդ տարվանից երեխայի ծննդյան միանվագ նպաստը կսահմանվի 500.000 դրամ՝ անկախ երեխայի կարգաթվից։Բացի այդ, կպահպանվի ամսական 50-հազարական դրամ նպաստը ընտանիքի երրորդ և յուրաքանչյուր հաջորդ երեխայի (մինչև 6 տարեկան) համար։Այս բոլոր նպաստները նախատեսված են միայն այն երեխաների համար, որոնց անունով ծնվելուց հետո մեկ տարվա ընթացքում կձևակերպվի ՀՀ քաղաքացիություն:

https://arm.sputniknews.ru/20251217/hajastanum-arvoghjutjan-apahvovagrutjuny-partadir-dardzav-96938284.html

https://arm.sputniknews.ru/20251225/arqa-hamakargvov-hetvtsharnery-kvtsharven-2026-t-petrvaric-sksats-97225961.html

https://arm.sputniknews.ru/20251225/hh-karavarutjuny-nvor-tsragrer-e-mshakel-arcakhic-brni-teghahanvatsneri-hamar-97230945.html

2026

Լուրեր

am_HY

առողջության ապահովագրություն, թոշակ, անկանխիկ վճարում, բռնի տեղահանված, նպաստ, երեխա