«Էդմոնդ Քեոսայան 90». Երևանում ցուցադրվում են լեգենդար ռեժիսորի արխիվները
20:10 16.04.2026 (Թարմացված է: 20:19 16.04.2026)
© Sputnik
Բաժանորդագրվել
Ցուցադրությունը ձևավորվել է թանգարանային հավաքածուի հիման վրա և ոչ միայն ռեժիսորի ժառանգությունը հիշեցնելու, այլև նոր տեսանկյունից բացահայտելու նպատակ ունի։
ԵՐԵՎԱՆ, 16 ապրիլի – Sputnik. Այսօր` Հայ կինոյի օրը, Երևանի Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում «Էդմոնդ Քեոսայան 90» խորագրով ցուցահանդես բացվեց` նվիրված ռեժիսորի ստեղծագործական ուղուն։
1/4
© Sputnik
«Էդմոնդ Քեոսայան 90» ցուցահանդես
2/4
© Sputnik
«Էդմոնդ Քեոսայան 90» ցուցահանդես
3/4
© Sputnik
«Էդմոնդ Քեոսայան 90» ցուցահանդես
4/4
© Sputnik
«Էդմոնդ Քեոսայան 90» ցուցահանդես
1/4
© Sputnik
«Էդմոնդ Քեոսայան 90» ցուցահանդես
2/4
© Sputnik
«Էդմոնդ Քեոսայան 90» ցուցահանդես
3/4
© Sputnik
«Էդմոնդ Քեոսայան 90» ցուցահանդես
4/4
© Sputnik
«Էդմոնդ Քեոսայան 90» ցուցահանդես
Ինչպես նշեց թանգարանի միջոցառումների պատասխանատու Լիլիթ Մադոյանը, ցուցահանդեսը ձևավորվել է թանգարանային հավաքածուի հիման վրա և ոչ միայն ռեժիսորի ժառանգությունը հիշեցնելու, այլև նոր տեսանկյունից բացահայտելու նպատակ ունի։
«Ներկայացված են հազվագյուտ արխիվային նյութեր՝ կադրեր «Տղամարդիկ» ֆիլմի նկարահանումներից, «Լքված հեքիաթների կիրճը» ֆիլմի սցենարը, ինչպես նաև բացառիկ լուսանկարներ», - ասաց նա:
Լիլիթ Մադոյան
© Sputnik
Կինոգետ Սիրանույշ Գալստյանն ընդգծեց՝ Քեոսայանը յուրահատուկ կերպար էր, որը կարողացավ ինքնադրսևորվել միանգամից երկու մշակութային տարածքներում՝ Մոսկվայում և հայկական կինոյում:
Նրա խոսքով՝ հենց 1970-ականներին «Մոսֆիլմից» տեղափոխվելով «Հայֆիլմ»` ռեժիսորը ստեղծեց հայկական ամենավառ կատակերգություններից մեկը:
«Երբ նա «Մոսֆիլմից» տեղափոխվեց «Հայֆիլմ», հայկական կինոն ստացավ ամենավառ կատակերգություններից մեկը՝ գեղարվեստական բարձր մակարդակով և համընդհանուր լեզվով, որն ընկալելի է նաև երկրի սահմաններից դուրս: Խոսքը «Տղամարդիկ» ֆիլմի մասին է», - նշեց Գալստյանը։
Նա ոչ պակաս նշանակալի աշխատանք է համարում Սերո Խանզադյանի ստեղծագործության հիման վրա նկարահանված «Լքված հեքիաթների կիրճը» կինոնկարը:
Սիրանույշ Գալստյան
© Sputnik
«Այս ֆիլմն առ այսօր պատշաճ գնահատված չէ։ Այն շատ նուրբ, դրամատիկ սիրո պատմություն է Սյունիքի բնապատկերների ֆոնին։ Սովոր ենք մտածել, որ նման ֆիլմեր նկարահանվում են Եվրոպայում կամ Հոլիվուդում, բայց մենք ունենք մեր ուրույն կինեմատոգրաֆիական պոեզիան», - ընդգծեց կինոգետը։
Ֆիլմում նկարահանվել են Արմեն Ջիգարխանյանը և ռեժիսորի կինը՝ Լաուրա Գևորգյանը։ Գալստյանի խոսքով` սա շատ նուրբ, հուզիչ և դրամատիկ գործ է:
Քեոսայանի ստեղծագործության մեջ առանձին տեղ է զբաղեցնում «Մոսֆիլմի» հետ համատեղ ստեղծված «Հուսո աստղ» լայնածավալ պատմական ֆիլմը։ Այն նվիրված է հայ ժողովրդի ազգային-ազատագրական պայքարին։ Ֆիլմում ներկայացված են Դավիթ Բեկի և Մխիթար Սպարապետի կերպարները: Դա մեծ նախագիծ էր՝ մեծ բյուջեով և մասսայական տեսարաններով։
Կինոգետն ուշադրություն հրավիրեց ֆիլմի ռեպլիկներից մեկի վրա, որը հատկապես այսօր արդիական է հնչում. «Եթե հանձնենք Արցախը, դա տապանաքար կլինի հայոց պետականության համար»:
Գալստյանն ընդգծեց` Քեոսայանը ոչ թե պարզապես ռեժիսոր է, այլ հայ կինոյի նշանակալի գործիչ, որի աշխատանքներն օգնում են վերաիմաստավորել ազգային ինքնությունը և պահպանել սերունդների միջև կապը:
Ռեժիսորի վերջին աշխատանքը «Համբարձում» ֆիլմն էր։ Կինոգետի խոսքով՝ այն հայտնի չէ լայն լսարանին, թեև խոր և անձնական պատմություն է՝ հիմնված ռեժիսորի ընտանեկան ճակատագրի վրա և կապված է սիբիրյան աքսորի հետ:
Հետաքրքիր է, որ դեռևս Կինեմատոգրաֆիայի համառուսական պետական ինստիտուտում սովորելու տարիներին Քեոսայանը համարվում էր ամենախոստումնալից ուսանողներից մեկը: Կինոքննադատ Ալեքսանդր Շպագինի հուշերում նա աչքի էր ընկնում անգամ այնպիսի տաղանդավոր գործիչների ֆոնին, ինչպիսիք են Անդրեյ Տարկովսկին և Վասիլի Շուկշինը։
Հիշեցնենք, որ հոկտեմբերի 9-ին խորհրդային ականավոր ռեժիսորն ու սցենարիստը կդառնար 90 տարեկան:
