https://arm.sputniknews.ru/20260127/orenqy-pvokhum-en-vor-cankacats-datavvori-nkatmamb-kvomprvomat-unenan-pastaban-98019679.html
Օրենքը փոխում են, որ ցանկացած դատավորի նկատմամբ կոմպրոմատ ունենան. փաստաբան
Օրենքը փոխում են, որ ցանկացած դատավորի նկատմամբ կոմպրոմատ ունենան. փաստաբան
Sputnik Արմենիա
Զարուհի Նախշքարյանը հիշում է, որ 2023-24թթ-ին ՀՀ–ում դատավորների նկատմամբ կարգապահական վարույթների տարափ տեղի ունեցավ, որոնց հետևանքով դադարեցվեցին բազմաթիվ... 27.01.2026, Sputnik Արմենիա
2026-01-27T08:55+0400
2026-01-27T08:55+0400
2026-01-27T08:55+0400
հայաստան
դատավոր
օրենք
զարուհի նախշքարյան
բարձրագույն դատական խորհուրդ (բդխ)
https://cdn.am.sputniknews.ru/img/853/75/8537548_0:42:3001:1730_1920x0_80_0_0_b18362f8478382cd51e718c87c546351.jpg
ՀՀ դատական օրենսգրքում արդարադատության առաջարկած փոփոխությունների նախագիծը դատավորների նկատմամբ տոտալ վերահսկողություն կիրառելու նպատակ ունի։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում այս տեսակետը հայտնեց Երևանի ընդհանուր իրավասության դատարանի նախկին դատավոր, փաստաբան Զարուհի Նախշքարյանը։Բանն այն է, որ նախագծով առաջարկվում է փոխել դատավորների էթիկայի և կարգապահական հարցերի հանձնաժողովի անդամների թիվն ու մասնագիտական կազմը։ Եթե հիմա այն բաղկացած է 8 անձից`4 դատավոր և 4 ոչ դատավոր, ապա օրենքի ընդունումից հետո կազմված կլինի 11 անդամից` 6՝ դատավոր, 5` ոչ դատավոր։ Դատավոր անդամներից 4-ն ընտրվելու են առաջին ատյանի դատարանի դատավորներից, 1-ը՝ վճռաբեկ: Ոչ դատավոր անդամներին առաջադրելու են ՀԿ–ները, ընտրելու է Դատական դեպարտամենտը մրցույթով։Դատավորի նկատմամբ կարգապահական վարույթ հարուցելու որոշումն ընդունվելու է հանձնաժողովի անդամների առնվազն մեկ երրորդի ձայներով։ Այսինքն` բավական է, որ կողմ քվեարկեն ոչ դատավոր անդամներից ընդամենը 4-ը: Իսկ կարգապահական վարույթի միջնորդությամբ Բարձրագույն դատական խորհրդին դիմելու որոշումն ընդունվելու է ձայների մեծամասնությամբ` առնվազն 6 կողմ ձայնով:Նա հիշեցրեց, որ որ դեռևս 2021, 2022, 2023 թթ․-ին միջազգային կառույցները քննադատել են լիազոր մարմնի միջնորդությամբ դատավորների նկատմամբ կարգապահական վարույթ հարուցելու հայաստանյան ընթացակարգն այն համատեքստում, որ եթե գոյություն ունի էթիկայի և կարգապահական մեկ այլ մարմին և դատավորների ընդհանուր ժողովի կողմից ընտրված էթիկայի հանձնաժողով, ապա բոլորովին անհրաժեշտություն չկա նման լիազորություն փոխանցելու արդարադատության նախարարին։«Այս քննադատություններից հետո բազմաթիվ հայտարարություններ եղան մի շարք այլ հեղինակավոր կազմակերպությունների կողմից, որոնք արձանագրեցին, որ չի կարելի չարաշահել այդ գործիքը և արդարադատության նախարարի միջոցով մշտապես կարգապահական վարույթներ հարուցել։ 2023-24թթ-ին մենք նման փորձ ունեցանք, երբ բազմաթիվ կարգապահական վարույթների տարափ տեղի ունեցավ, որոնց հետևանքով դադարեցվեցին բազմաթիվ դատավորների լիազորությունները»,– նշեց մասնագետը` կատարվածը որակելով իբրև ճնշում դատական համակարգի և անհատ դատավորների նկատմամբ։Նախշքարյանի խոսքով` ՀՀ բարձրագույն դատական խորհրդում հիմնականում քննարկվում և բավարարվում են հատկապես արդարադատության նախարարի միջնորդությունները։ Իսկ որպեսզի միջազգային կառույցներում այդպես ակնհայտ չլինի ՀՀ գործադիր մարմնի կողմից դատական համակարգի նկատմամբ կիրառվող ներգործության գործիքակազմը, նոր նախագծով փորձ է արվում էթիկայի հանձնաժողովի կազմում ավելացնել ոչ դատավոր անդամների թիվը, որպեսզի իշխանությանը չհաճոյացող դատավորների նկատմամբ որոշումների ընդունումը և կարգապահական վարույթների հարուցումը հնարավոր լինի իրականացնել ոչ միայն նախարարի որոշմամբ, այլ նաև հանձնաժողովի ձեռամբ։Ըստ նրա` այդ հիմքով իսկ հանձնաժողովի ընդունած որոշումները խոցելի են հենց կայացման պահից սկսած։«Բարձրագույն դատական խորհուրդը չի կարող մշտապես քննարկել և մշտապես բավարարել արդարադատության նախարարի միջնորդությունները`դատավորների նկատմամբ հարուցված վարույթների մասով` որոշ բացառությամբ։ Ուղղակի չի կարող»,– եզրափակեց Նախշքարյանը։Նշենք, որ հունվարի 20-ին ԱԺ–ն առաջին ընթերցմամբ ընդունել է «Դատական օրենսգիրք» սահմանադրական օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու նախագիծը, որն արդեն արժանացել է «դատավորներին պատժելու նախագիծ» որակմանը։
Sputnik Արմենիա
media@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
Sputnik Արմենիա
media@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Լուրեր
am_HY
Sputnik Արմենիա
media@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Sputnik Արմենիա
media@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
հայաստան, դատավոր, օրենք, զարուհի նախշքարյան, բարձրագույն դատական խորհուրդ (բդխ)
հայաստան, դատավոր, օրենք, զարուհի նախշքարյան, բարձրագույն դատական խորհուրդ (բդխ)
Օրենքը փոխում են, որ ցանկացած դատավորի նկատմամբ կոմպրոմատ ունենան. փաստաբան
Զարուհի Նախշքարյանը հիշում է, որ 2023-24թթ-ին ՀՀ–ում դատավորների նկատմամբ կարգապահական վարույթների տարափ տեղի ունեցավ, որոնց հետևանքով դադարեցվեցին բազմաթիվ դատավորների լիազորություններ։
ՀՀ դատական օրենսգրքում արդարադատության առաջարկած փոփոխությունների նախագիծը դատավորների նկատմամբ տոտալ վերահսկողություն կիրառելու նպատակ ունի։
Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում այս տեսակետը հայտնեց Երևանի ընդհանուր իրավասության դատարանի նախկին դատավոր, փաստաբան Զարուհի Նախշքարյանը։
Բանն այն է, որ նախագծով առաջարկվում է փոխել դատավորների էթիկայի և կարգապահական հարցերի հանձնաժողովի անդամների թիվն ու մասնագիտական կազմը։ Եթե հիմա այն բաղկացած է 8 անձից`4 դատավոր և 4 ոչ դատավոր, ապա օրենքի ընդունումից հետո կազմված կլինի 11 անդամից` 6՝ դատավոր, 5` ոչ դատավոր։ Դատավոր անդամներից 4-ն ընտրվելու են առաջին ատյանի դատարանի դատավորներից, 1-ը՝ վճռաբեկ: Ոչ դատավոր անդամներին առաջադրելու են ՀԿ–ները, ընտրելու է Դատական դեպարտամենտը մրցույթով։
Դատավորի նկատմամբ կարգապահական վարույթ հարուցելու որոշումն ընդունվելու է հանձնաժողովի անդամների առնվազն մեկ երրորդի ձայներով։ Այսինքն` բավական է, որ կողմ քվեարկեն ոչ դատավոր անդամներից ընդամենը 4-ը: Իսկ կարգապահական վարույթի միջնորդությամբ Բարձրագույն դատական խորհրդին դիմելու որոշումն ընդունվելու է ձայների մեծամասնությամբ` առնվազն 6 կողմ ձայնով:
«Ուզում են փոփոխություն անել, որպեսզի ցանկացած դատավորի նկատմամբ ունենան «կոմպրոմատ»` ներգործության այնպիսի միջոց, ինչպիսին կարգապահական վարույթն է կամ կարգապահական չհարուցված վարույթը, կամ հարուցված և չբավարարված վարույթը, որպեսզի բոլոր դատավորները, առանց որևէ բացառության, ենթարկվեն իշխանության ցանկացած ցուցումին»,– ասաց Զարուհի Նախշքարյանը։
Նա հիշեցրեց, որ որ դեռևս 2021, 2022, 2023 թթ․-ին միջազգային կառույցները քննադատել են լիազոր մարմնի միջնորդությամբ դատավորների նկատմամբ կարգապահական վարույթ հարուցելու հայաստանյան ընթացակարգն այն համատեքստում, որ եթե գոյություն ունի էթիկայի և կարգապահական մեկ այլ մարմին և դատավորների ընդհանուր ժողովի կողմից ընտրված էթիկայի հանձնաժողով, ապա բոլորովին անհրաժեշտություն չկա նման լիազորություն փոխանցելու արդարադատության նախարարին։
«Այս քննադատություններից հետո բազմաթիվ հայտարարություններ եղան մի շարք այլ հեղինակավոր կազմակերպությունների կողմից, որոնք արձանագրեցին, որ չի կարելի չարաշահել այդ գործիքը և արդարադատության նախարարի միջոցով մշտապես կարգապահական վարույթներ հարուցել։ 2023-24թթ-ին մենք նման փորձ ունեցանք, երբ բազմաթիվ կարգապահական վարույթների տարափ տեղի ունեցավ, որոնց հետևանքով դադարեցվեցին բազմաթիվ դատավորների լիազորությունները»,– նշեց մասնագետը` կատարվածը որակելով իբրև ճնշում դատական համակարգի և անհատ դատավորների նկատմամբ։
Նախշքարյանի խոսքով` ՀՀ բարձրագույն դատական խորհրդում հիմնականում քննարկվում և բավարարվում են հատկապես արդարադատության նախարարի միջնորդությունները։ Իսկ որպեսզի միջազգային կառույցներում այդպես ակնհայտ չլինի ՀՀ գործադիր մարմնի կողմից դատական համակարգի նկատմամբ կիրառվող ներգործության գործիքակազմը, նոր նախագծով փորձ է արվում էթիկայի հանձնաժողովի կազմում ավելացնել ոչ դատավոր անդամների թիվը, որպեսզի իշխանությանը չհաճոյացող դատավորների նկատմամբ որոշումների ընդունումը և կարգապահական վարույթների հարուցումը հնարավոր լինի իրականացնել ոչ միայն նախարարի որոշմամբ, այլ նաև հանձնաժողովի ձեռամբ։
«Ամբողջ աշխարհում ընդունված է այն պրակտիկան, որ կարգապահական վարույթները հարուցվում և քննարկվում են մեծամասամբ գործող դատավորներից կազմված կառույցներում։ Այդ մասին են վկայում այնպիսի հեղինակավոր կառույցների զեկույցները, ինչպիսիք են Վենետիկի հանձնաժողովը, Եվրոպայի Խորհրդի Կոռուպցիայի դեմ պայքարի պետությունների խումբը (ԳՐԵԿՈ)։ Գործընկերների առջև սա չի կարող ներկայացվել որպես օբյեկտիվ գործիք, որովհետև սա ամեն դեպքում գործադիր իշխանության ներկայացուցչի կողմից միանձնյա կայացվող որոշում է»,– ընդգծեց մասնագետը։
Ըստ նրա` այդ հիմքով իսկ հանձնաժողովի ընդունած որոշումները խոցելի են հենց կայացման պահից սկսած։
«Բարձրագույն դատական խորհուրդը չի կարող մշտապես քննարկել և մշտապես բավարարել արդարադատության նախարարի միջնորդությունները`դատավորների նկատմամբ հարուցված վարույթների մասով` որոշ բացառությամբ։ Ուղղակի չի կարող»,– եզրափակեց Նախշքարյանը։
Նշենք, որ հունվարի 20-ին ԱԺ–ն առաջին ընթերցմամբ ընդունել է «Դատական օրենսգիրք» սահմանադրական օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու նախագիծը, որն արդեն արժանացել է «դատավորներին պատժելու նախագիծ» որակմանը։
