ԵՐԵՎԱՆ, 30 հուլիսի — Sputnik, Կարինե Հարությունյան. Էջմիածնի Մայր տաճարում կատարվող վերականգնողական աշխատանքների ընթացքում հետաքրքիր բացահայտումներ են եղել։ Այս մասին Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում ասաց ճարտարապետ Ամիրան Բադիշյանը։
![Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը - Sputnik Արմենիա](https://cdn.am.sputniknews.ru/img/1985/15/19851520_0:0:1600:1028_600x0_80_0_0_e5c14687f5742fef0a78a3a02fbb32c9.jpg)
«Տաճարի վերականգնման աշխատանքները սկսվել են 2012–ին և մինչև 2017–ը` վերականգնման բուն աշխատանքները, հետազոտություններ ենք արել։ Ի դեպ, տաճարի հետազոտման աշխատանքներին մասնակցում էին ճապոնացիներ, իտալացիներ, սակայն որոշում կայացրինք, որ այն կվերականգնվի իտալական հումքով և բացառապես հայ մասնագետները կողմից։ Վերականգնման աշխատանքները սկսելուն զուգահեռ` տաճարը սկսեց անակնկալներ մատուցել մեզ»,–ասաց նա։
![Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը - Sputnik Արմենիա](https://cdn.am.sputniknews.ru/img/1985/15/19851508_0:0:1600:1068_600x0_80_0_0_5993e4b1a902a43d900c3e6e86ca6b45.jpg)
Բադիշյանի խոսքով` առաջին բացահայտումը եղել է տաճարի հատակագծային լուծումների վերաբերյալ. տարբեր ճարտարապետներ միշտ պնդել են, որ տաճարն ի սկզբանե բազիլիկ կառույց է եղել, իսկ չորս խորանները կցվել են ժամանակի ընթացքում։ Սակայն տաճարի վերականգնման աշխատանքների ժամանակ հերքվել է այդ տեսակետը։ Ճարտարապետը հայտնեց, որ որմնասյուների ամրակայման աշխատանքների ժամանակ դրանց հիմքում բացահայտվել են խաչաձև խարիսխները, ինչը փաստում է, որ խորաններն ու միջանկյալ հատվածը միաժամանակյա կառույց են։
![Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը - Sputnik Արմենիա](https://cdn.am.sputniknews.ru/img/1985/11/19851167_0:0:1600:1068_600x0_80_0_0_ec087ad107eb7ff3369311de495d9324.jpg)
«Տաճարը կենտրոնագմբեթ և քառախորան է` մեր աշխատանքների ժամանակ բազիլիկ կառույցի հետ կապված որևէ նոր տվյալի չհանդիպեցինք։ Իրականում նախկինում գիտական աշխարհում կարծրացած տեսակետ կար, որ հայկական միջնադարյան ճարտարապետությունը, հատկապես վաղ միջնադարում, ձևավորվել է բազիլիկ կառույցների հիմքի վրա»,–ասաց Բադիշյանը։
Հրազդանի կամրջի առեղծվածը. բացահայտումը սենսացիա կլինի գիտության համար
Հաջորդ բացահայտումը տաճարի` 4–րդ դարին վերագրվող սյուների հետ է կապված. սյուների վրայի սվաղի հաստ շերտը հեռացնելուց հետո հայտնաբերվել են քարի վրա փորագրված ուշագրավ պատկերներ, որոնք 4-5–րդ դարի են: Սա ճարտարապետը բացահայտումների թագն է համարում, քանի որ պատկերները ոչ միայն հայկական ճարտարապետության, այլև համաշխարհային քրիստոնեական ճարտարապետության մեջ բացառիկ դետալներ պարունակող զարդանախշերով են։
![Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը - Sputnik Արմենիա](https://cdn.am.sputniknews.ru/img/1985/14/19851433_0:0:1600:1066_600x0_80_0_0_2bfd5dcebf7d9a5f6454356569700546.jpg)
«Այս բացահայտումը տաճարի հնության վարկանիշը բարձրացնող ծանրակշիռ փաստարկ է։ Սա այն բացահայտումն էր, որի վերաբերյալ անգամ ենթադրություն չկար։ Բացահայտված քանդակազարդ որմնախոյակներն իրենց ճարտարապետությամբ անցում են նախաքրիստոնեականից դեպի քրիստոնեական ճարտարապետություն»,–ասաց նա։
![Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը - Sputnik Արմենիա](https://cdn.am.sputniknews.ru/img/1985/12/19851247_0:0:1600:1048_600x0_80_0_0_fc133ef644e61cb435081af776cdff80.jpg)
Ճարտարապետը նշեց, որ տաճարի վերականգնման աշխատանքներն ավարտելուց հետո արված բացահայտումները պետք է ցուցադրվեն։ Բացի այդ, աշխատանքների ավարտից հետո բոլոր բացահայտումները Բադիշյանն առանձին մենագրությամբ ներկայացնելու ծրագրեր ունի:
Նա հայտնեց նաև, որ Մայր տաճարի վերականգնման աշխատանքները, ըստ ծրագրի, նախատեսված է ավարտել մինչև 2020–ը։
Դամբարան կողոպտողները. ինչպես պարսիկներին չհաջողվեց կոտրել հայերի ոգին
Նշենք, որ Էջմիածնի Մայր Տաճարը համարվում է աշխարհի ամենահին Մայր տաճարներից մեկը։ Եկեղեցին կառուցվել է չորրորդ դարի սկզբին՝ 301-303 թվականներին՝ քրիստոնեությունը որպես պետական կրոն ընդունելուց հետո, Գրիգոր Լուսավորչի կարգադրությամբ։ Ներկայիս կառույցի հիմնական մասը կառուցել է Վահան Մամիկոնյանը 483-84 թթ.։
![Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը Ուշագրավ բացահայտումներ` Էջմիածնի վերականգնվող Մայր տաճարում. ինչո՞վ կզարմացնի Մայր Աթոռը - Sputnik Արմենիա](https://cdn.am.sputniknews.ru/img/1985/13/19851344_0:0:1600:1068_600x0_80_0_0_7bc7b8975c511330b47bee454269c0e3.jpg)