00:00
01:00
02:00
03:00
04:00
05:00
06:00
07:00
08:00
09:00
10:00
11:00
12:00
13:00
14:00
15:00
16:00
17:00
18:00
19:00
20:00
21:00
22:00
23:00
00:00
01:00
02:00
03:00
04:00
05:00
06:00
07:00
08:00
09:00
10:00
11:00
12:00
13:00
14:00
15:00
16:00
17:00
18:00
19:00
20:00
21:00
22:00
23:00
Ուղիղ եթեր
09:00
8 ր
Ուղիղ եթեր
09:34
25 ր
Ուղիղ եթեր
10:00
8 ր
Ուղիղ եթեր
10:09
45 ր
Ուղիղ եթեր
11:00
8 ր
Ուղիղ եթեր
13:00
5 ր
Ուղիղ եթեր
14:00
5 ր
Ուղիղ եթեր
17:00
8 ր
Ուղիղ եթեր
18:00
10 ր
5 րոպե Դուլյանի հետ
18:10
7 ր
Ուղիղ եթեր
19:00
9 ր
Ուղիղ եթեր
09:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
09:22
4 ր
Ուղիղ եթեր
09:26
32 ր
Ուղիղ եթեր
10:00
7 ր
Ուղիղ եթեր
10:10
49 ր
Ուղիղ եթեր
11:00
5 ր
Ուղիղ եթեր
13:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
14:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
17:00
5 ր
Ուղիղ եթեր
18:00
5 ր
5 րոպե Դուլյանի հետ
18:05
8 ր
Ուղիղ եթեր
19:00
4 ր
ԵրեկԱյսօր
Եթեր
ք. Երևան106.0
ք. Երևան106.0
ք. Գյումրի90.1

Հակադրությունների քաղաք կամ ինչպես հայերը կառուցեցին Ստամբուլը

© Sputnik / Aram NersesyanМузей педагогического института Армении
Музей педагогического института Армении - Sputnik Արմենիա
Բաժանորդագրվել
Թուրքիայի իշխանությունը հերքում է այն փաստը, որ հայերն ավանդ են ունեցել Ստամբուլի շինարարության գործում: Իսկ «Ստամբուլի հիմնադիրները. Բալյանների մշակութային ժառանգությունը» ցուցահանդեսի հիմնադիրներն ապացույցներ ունեն, որ քաղաքը կառուցել են հայ ճարտարապետները

Լաուրա Սարգսյան, Sputnik.

Դարեր ի վեր Կոստանդնուպոլիսը (այժմ՝ Ստամբուլ) հայկական մեծ համայնք է ունեցել, որը մեծ կշիռ և ազդեցություն է ունեցել ոչ միայն քաղաքի քաղաքական վերնախավում, այլև՝ կենսագործունեության տարբեր ոլորտներում:

Հայերը կարևոր պաշտոններ են զբաղեցրել Օսմանյան կայսրության շրջանում և աջակցել են Կոստանդնուպոլիսի հայ համայնքին: Ստամբուլն ի սկզբանե «հակադրությունների քաղաք» չէր, քանի որ ինտենսիվ շինարարությունը սկսվել է 18-րդ դարում:

«Բալյանների նշանավոր տոհմի երեք սերունդները 18-րդ դարի վերջից կառուցել են Ստամբուլը և նախկին քրիստոնեական քաղաքից վերածել մահմեդականի: Նրանք բազմաթիվ ճարտարապետական հուշարձաններ, ինստիտուտներ և գլխավոր կենտրոններ են կառուցել»,- Sputnik Արմենիայի թղթակցի հետ զրույցում ասաց պատմական գիտությունների թեկնածու, Խաչատուր Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի պատմության ամբիոնի դասախոս Սուսաննա Խաչատրյանը:

© Sputnik / Aram NersesyanՍուսաննա Խաչատրյան
Преподаватель кафедры истории Армении при армянском государственном педагогическом университете, к.и.н. Сусанна Хачатрян - Sputnik Արմենիա
Սուսաննա Խաչատրյան

Արխիվային տվյալների համաձայն՝ հենց Բալյաններն են բազմաթիվ նախագծերի հեղինակները: Ստանալով այս կամ այն շինությունը կառուցելու պատվերը՝ նրանք բազմաթիվ հայ վարպետների են աշխատանքի ընդունել:

«Պահպանված փաստաթղթերը վկայում են, որ Բալյաններն Արևմտյան Հայաստանի հայերի են աշխատանքի վերցրել սուլթանի թույլտվությամբ»,- ասաց Խաչատրյանը:

Այս կամ այն համալիրի և ճարտարապետական հուշարձանի շինարարության նախագիծը, շինարարությունից զատ, ներառել է նաև ներքին ձևավորումը՝ ընդհուպ մինչև ինտերիերի դասավորություն:

Բալյանների տոհմի բոլոր ներկայացուցիչներն աշխատել են այդ ոճով, նրանք ըստ էության ճարտարապետությունում օսմանյան ոճի հիմնադիրներն են դարձել:

«Կարապետ Բալյանը պատվերը կատարելուց առաջ մեկնում էր Արևմտյան Հայաստան, ուսումնասիրում Անի քաղաքի ճարտարապետությունը և այնուհետև ստեղծում Կոստանդնուպոլիսի ճարտարապետական գլուխգործոցները»,- նշեց Խաչատրյանը:

© Sputnik / Aram NersesyanՄանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում - Sputnik Արմենիա
1/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
© Sputnik / Aram NersesyanՄանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում - Sputnik Արմենիա
2/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
© Sputnik / Aram NersesyanՄանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում - Sputnik Արմենիա
3/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
© Sputnik / Aram NersesyanՄանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում - Sputnik Արմենիա
4/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
© Sputnik / Aram NersesyanՄանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում - Sputnik Արմենիա
5/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
© Sputnik / Aram NersesyanՄանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում - Sputnik Արմենիա
6/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
1/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
2/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
3/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
4/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
5/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում
6/6
Մանկավարժական համալսարանում գործող թանգարանում

Կարապետի որդիները շարունակել են հոր գործը, բայց ի տարբերություն նրա, կրթությունը ստացել են Փարիզում և, հայկական բաղադրիչից բացի, նաև եվրոպական շունչ են բերել Ստամբուլ: Ու հայկական և եվրոպական ճարտարապետության միաձուլման արդյունքում ծնվել է Ստամբուլի օսմանյան ոճը:

Մինչև 19-րդ դարի վերջը շինարարության մենաշնորհը Բալյանների ձեռքում էր: Իրավիճակը փոխվեց հայերի կոտորածից հետո (1894-1896թթ.), որն իրագործվեց Աբդուլ Համիդ II սուլթանի հրամանով: Նշանավոր տոհմը ստիպված էր գաղթել՝ թողնելով մի փառահեղ ժառանգություն, որը մինչև հիմա զարդարում է Ստամբուլը:

Բալյանները կառուցել են Դոլմաբահչե ամրոցը, Բայազեթի հրդեհային կայանը, Բեշիկթաշ ամրոցը, Արնավուտկյոյ Վալիդե սուլթանի ամրոցը, ինչպես նաև Օրթակեյ թաղամասում տեղակայված Աստվածածնի Հայկական եկեղեցին, Բեյլերբեյ դղյակը, Պերտևնիալ Վալիդե մզկիթը և Կասիմփաշի ռազմածովային նախարարության շենքը:

 

 

Լրահոս
0